Συνέντευξη στη
ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΑΚΗ
Ο Γεώργιος Ζαμπέλης αποτελεί ένα ζωντανό παράδειγμα για όσους προβληματίζονται για το πώς ο άνθρωπος μπορεί να εξελιχθεί, να προσφέρει στην κοινωνία, να κάνει αυτοκριτική για τα λάθη του και όταν θα έρθει η στιγμή να κάνει ένα βήμα πίσω και να αφήσει χώρο στους νέους ανθρώπους. Ταξίδεψε κόντρα στο ρεύμα της κάθε εποχής που βίωσε και που τον καθόρισε σαν άνθρωπο αλλά και σαν επιστήμονα.
Γεννήθηκε και μεγάλωσε στο Μεσολόγγι. Έπειτα από τη στρατιωτική του θητεία έδωσε εξετάσεις και πέρασε στην Οδοντιατρική σχολή Αθηνών. Το 1975 διορίστηκε ως βοηθός καθηγητή στο Παν/μιο Αθηνών και εν συνεχεία το 1978 πήρε τη μεγάλη απόφαση να μεταβεί στη Σουηδία για μεταπτυχιακές σπουδές.
Πώς πήρατε την απόφαση και μάλιστα εκείνη την εποχή να φύγετε στη Σουηδία για σπουδές, δεδομένου ότι οι περισσότεροι επέλεγαν τις ΗΠΑ ως χώρα προορισμού;
Αρχικά είχα γίνει δεκτός στο Παν/μιο της Πενσυλβανία στις ΗΠΑ, εντούτοις στο τέλος δε με δέχτηκαν, καθότι κάποιος καθηγητής από τη σχολή μου τους ενημέρωσε ότι έχω αριστερά φρονήματα και επειδή βιώναμε μια ταραγμένη εποχή μεταπολίτευσης δεν έγινα δεκτός. Γνώριζα όμως ότι η Σουηδία και τότε αλλά και τώρα επιστημονικά ήταν και είναι πολύ μπροστά σε σχέση με τις υπόλοιπες χώρες, ειδικά στον ιατρικό τομέα. Έτσι αποφάσισα να πραγματοποιήσω τις μεταπτυχιακές μου σπουδές εκεί και ειδικεύτηκα στην περιοδοντολογία και στη συνέχεια στα εμφυτεύματα. Έφυγα λοιπόν για το Παν/μιο Karolinska.
Ουσιαστικά για εκείνη την εποχή η ειδίκευση σας σε αυτούς τους τομείς ήταν πρωτοπόρα…
Ναι ήταν γιατί σκεφτείτε ότι όταν επέστρεψα στην Ελλάδα δεν υπήρχε κανένας με ειδικότητα περιοδοντολογίας. Οι Σουηδοί είχαν κάνει μεγάλη έρευνα και συνεπώς ότι καινούριο «έβγαινε» στην ιατρική προερχόταν από εκεί. Η οδοντιατρική στη Σουηδία ήταν μακράν πρώτη στον κόσμο.
Μιλήστε μου για την προσφορά σας στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Γνωρίζω ότι έχετε διατελέσει καθηγητής επί σειρά ετών στο τμήμα Οδοντιατρικής Αθηνών.
Επιστρέφοντας στην Ελλάδα πέρασα από όλες τις βαθμίδες και έγινα καθηγητής. Δυστυχώς όμως απέτυχα στο να μεταφέρω την ουσία των δικών μου των σπουδών στην Οδοντιατρική Αθήνας. Οι λόγοι είναι πολλοί και είναι οι ίδιοι που έχουν οδηγήσει τη χώρα στην κατάσταση που είναι τώρα. Φτάνοντας σε ένα σημείο όπου έβρισκα «τοίχο» από τα παγιωμένα συστήματα και κλείνοντας 30 χρόνια υπηρεσία πήρα τη σύνταξη μου και έφυγα. Είχα τη δυνατότητα να παραμείνω και άλλο αλλά δεν το έκανα λόγω μεγάλης ψυχολογικής φθοράς.
Έχοντας συναναστραφεί τόσα χρόνια με νέο επιστημονικό προσωπικό τι είναι αυτό που έχετε αποκομίσει;
Κοιτάξτε η νεολαία πάντα αποτελεί ένα εκλεκτό τμήμα της εκάστοτε κοινωνίας. Ωστόσο αυτό που συναντούσα καθημερινά ήταν μια νεολαία όμηρο ενός κακού εκπαιδευτικού συστήματος, η οποία δε μπορούσε να έρθει σε επαφή με τη σύγχρονη πλευρά της επιστήμης. Για να περάσουν αυτοί οι νέοι στο Παν/μιο έπρεπε να κοπιάσουν και να κουραστούν. Ωστόσο όταν έμπαιναν στη σχολή αδιαφορούσαν γιατί έβλεπαν ανοργάνωτες δομές και συστήματα και απογοητεύονταν.
Μιλήστε μου για τα χρόνια σας στο Ε.Σ.Υ.
Επιστρέφοντας στην Ελλάδα μου έγινε πρόταση το 1983 από τον πρωην υπουργό Υγείας Παρ. Αυγερινό με σκοπό να βοηθήσω στη δημιουργία ενός συστήματος υγείας το οποίο θα ήταν κοντά στον πολίτη. Μέσα σε ενάμισι χρόνο ο κ. Αυγερινός είχε αναβαθμίσει τόσο πολύ το σύστημα υγείας, δημιουργώντας 120 κέντρα υγείας. Με την αποχώρηση του όμως, τον οποίο ουσιαστικά έδιωξαν καθότι δεν εξυπηρετούσε κατά πως φαίνεται κάποια συμφέροντα, αποχώρησα και εγώ. Δυστυχώς δεν μπόρεσα να προσφέρω αυτό που ήθελα γιατί σαν κοινωνία δε θέλαμε να πάμε μπροστά. Όταν έγινε το Ε.Σ.Υ σκεφτείτε ότι δεν έγινε και η στοιχειώδης εκπαίδευση των γιατρών για το πώς μπορεί να στηριχτεί αυτό το σύστημα αλλά και να πλαισιωθεί.
Γιατί αποφασίσατε να πολιτευτείτε; Τι ήταν αυτό που σας παρακίνησε να θέσετε βουλευτική υποψηφιότητα;
Το 1989 αποφάσισα να θέσω υποψηφιότητα παρότι ήξερα ότι πρόκειται για ένα «βρώμικο» χώρο. Οι υστεροβουλίες των πολιτικών ήταν μεγάλες. Αυτή η διαφθορά εμένα με ξένιζε και την έβρισκα αφόρητη. Έτσι απογοητευμένος για άλλη μια φορά και βάζοντας την αξιοπρέπεια μου πάνω από όλα αποσύρθηκα. Για το μόνο που είμαι περήφανος είναι ότι έμεινα πιστός στις αξίες μου. Ήταν μεγάλο σχολείο και αποκόμισα πολλές εμπειρίες.
Θα σκεφτόσασταν να θέσετε πάλι υποψηφιότητα;
Όχι φυσικά… Είναι πολύ αργά και πρέπει να δώσουμε τόπο στα νέα παιδιά να αγωνιστούν και αυτά με τη σειρά τους. Αν θέλουμε να δούμε την Ελλάδα να καλυτερεύει πρέπει να δώσουμε αυτή την ευκαιρία στους νέους ώστε να την κάνουν τη χώρα όπως την ονειρεύονται. Η δική μας η γενιά έκανε πολλά λάθη τα οποία τώρα τα πληρώνετε εσείς.
Ας μιλήσουμε σε πιο τοπικό επίπεδο και συγκεκριμένα για την πόλη του Μεσολογγίου. Τι προοπτικές ανάπτυξης βλέπετε;
Επειδή έχω μια ιδιαίτερη αγάπη για το Μεσολόγγι θεωρώ ότι έχει προοπτικές ανάπτυξης. Όμως τόσα χρόνια σκεφτείτε ότι έχουμε αναξιοποίητη τη λιμνοθάλασσα. Δε στέκει εκεί μόνο για την παραγωγή αλιείας αλλά πρόκειται για ένα «απέραντο φαρμακείο» όπως είχε πει και ένας φίλος μου Σουηδός όταν είχε επισκεφτεί το Μεσολόγγι. Εμείς όμως τη «μπαζώνουμε», της πετάμε απορρίμματα και δεν την προστατεύουμε γιατί δε ξέρουμε ουσιαστικά πώς να την προσέξουμε. Θα σας πω μόνο αυτό. Το Εθνικό Ίδρυμα Θαλασσίων Ερευνών στη Νορβηγία μετράει σε καθημερινή βάση τη θερμοκρασία της λιμνοθάλασσας στα διάφορα σημεία της και ενδιαφέρεται για το πώς πορεύεται ο βιότοπος. Παρακολουθούν δε και τις μεταβολές των πληθυσμών των ζωντανών οργανισμών οι οποίοι φαίνεται ότι μειώνονται σιγά – σιγά. Η λιμνοθάλασσα πρέπει να είναι κάτω από την εποπτεία ενός ερευνητικού ινστιτούτου. Το κακό με την πόλη είναι ότι δεν υπάρχει καθοδήγηση για να βγει από αυτή την κρίση. Με θλίβει το γεγονός ότι κάθε χρόνο έρχονται νέοι φοιτητές και δεν υπάρχει ούτε μια επιτροπή να τους καλωσορίσει στην πόλη μέσα από κάποιες εκδηλώσεις ενδεχομένως.
Κε Ζαμπέλη θα ήθελα τέλος ένα σχόλιο για όλους εκείνους τους νέους που έχουν επιστρέψει στο Μεσολόγγι και προσπαθούν να χαράξουν τη δική τους πορεία εν μέσω οικονομικής κρίσης.
Η νεολαία στο Μεσολόγγι επιθυμεί να αλλάξει την πόλη και πρέπει να την αλλάξει. Είμαι αισιόδοξος ότι τώρα που ο δήμος εμπλουτίστηκε και έγινε διευρυμένος μπορεί να γίνει αυτή η αλλαγή σε σύντομο χρονικό διάστημα. Πρέπει εσείς οι νέοι να συζητήσετε, να βρείτε λύσεις, να απευθυνθείτε σε ανθρώπους που ξέρουν και να ανοίξετε τους ορίζοντες σας. Για χρόνια έλεγα στους δημάρχους εδώ στο Μεσολόγγι να φτιάξω ένα πρόγραμμα πρωτοβάθμιας ιατρικής φροντίδας για τα παιδιά των δημοτικών σχολείων χωρίς να υπάρχει κόστος και αντιμετώπισα μια πλήρη αδιαφορία. Μπορούν να γίνουν πράγματα και υπάρχουν οι δυνατότητες. Στο χέρι σας είναι να τις υλοποιήσετε.
