Με τίτλο «Παραλειπόμενα για πληρέστερη ενημέρωση» στο φύλλο της 8/10/2011, σελ. 3, των «Μεσολογγίτικων Χρονικών» ο κ. Παπαδόπουλος, εις ανάμνησιν της πορείας των Εξοδιτών, για να συναντήσουν τον Καραϊσκάκη, προτείνει την καθιέρωση αγωνίσματος, αφού «προηγουμένως όμως είναι απαραίτητο να επισημανθεί και να χαραχθεί ο δρόμος – μονοπάτι».

Ο συγγραφεύς, αποδίδοντας ανακριβώς την ανάδειξη του ιστορικού μονοπατιού σε «Κύρια πρωτοβουλία του Λαογραφικού Πολιτιστικού Συλλόγου» κακώς αποδίδει στον σύλλογό του την πρωτοβουλία, η οποία ανήκει στον δραστήριο ορειβατικό σύλλογο Μεσολογγίου, ο οποίος επεσήμανε και ανέδειξε το έως τότε μη αποκαλυφθέν πρώτο τμήμα του μονοπατιού, το οποίο ακολούθησαν οι Εξοδίτες στην τραγική τους πορεία.

Πολύ πριν από την εγκατάσταση του κ. Παπαδόπουλου στο Μεσολόγγι και την ίδρυση του Λαογραφικού Μουσείου, επί προεδρίας του κ. Τσιγγερίδη, το μονοπάτι επισημάνθηκε και καθαρίστηκε από την άγρια βλάστηση για πρώτη φορά από τους ορειβάτες με επικεφαλής τον κ. Φ. Βορεινάκη καθηγητή των ΤΕΙ Μεσολογγίου (φωτογραφία πάνω) της υπογράφουσας, η οποία τότε διάσχισε με τον κ. καθηγητή όλο το τμήμα του μονοπατιού στη νότια και βόρεια πλαγιά του Αρακύνθου.

Η πρωτοβουλία του ορειβατικού συλλόγου προεβλήθη τότε και στον τοπικό Τύπο, καθώς οι ορειβάτες προέβησαν σε πανηγυρική εκδήλωση, με ξενάγηση και τοποθέτηση σχετικής πινακίδας, όπως δείχνει η επισυναπτόμενη φωτογραφία (κάτω).

Στο ίδιο δημοσίευμα, ο συγγραφέας αναφέρει ότι, για τον προσδιορισμό του όλου μονοπατιού, ακολούθησε πληροφορίες αγωνιστών, κυρίως του Εξοδίτη Νικολάου Κασομούλη. Δυστυχώς, αυτό δεν διαπιστώνεται στην μελέτη - ανακοίνωσή του στο Β’ Διεθνές συνέδριο Ρούμελης (Ναύπακτος 2004). Τα αναφερόμενα από τον Κασομούλη τοπωνύμια – σταθμοί της πορείας που διατηρούν την ονομασία τους και μέχρι σήμερα, αντικατεστάθησαν πλην ενός («Πλατάνια») με άλλα ανύπαρκτα στο κείμενο του Εξοδίτη ιστοριογράφου, όπως έχει διαπιστώσει η υπογράφουσα, η οποία άλλοτε πορεύθηκε κατά μήκος όλης της διαδρομής των ηρώων, μέχρι τον Πλάτανο της Ναυπακτίας. Ενδεικτική ήτο και η ατμόσφαιρα που επικράτησε μετά την ανακοίνωση του κ. Κ.Π.: κατόπιν των αρνητικών επισημάνσεων, σε παρέμβασή μου, οι διακεκριμένοι ιστορικοί του προεδρείου δεν επέτρεψαν στον κ. Κ. Παπαδόπουλο, όταν ζήτησε, να δευτερολογήσει.

Σπυριδούλα Κ. Αλεξανδροπούλου