Αγγελίες    Επικοινωνία

Εφιαλτικός συμβολισμός: Σχολεία μετατρέπονται σε λαογραφικά μουσεία!!!

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to Twitter

Του Δημήτρη Στεργίου

Με πρωτοβουλία της Κοινωφελούς Επιχείρησης του Δήμου Ξηρομέρου το «έρημο» από μαθητές παραδοσιακό κτίριο – Δημοτικό της Παλαιομάνινας θα στεγάσει, ως ένα άρτιο, άριστο και από τα καλύτερα της Αιτωλοακαρνανίας Λαογραφικό Μουσείο, το πλουσιότατο υλικό της Εταιρείας Φίλων των Μνημείων της Παλαιομάνινας.

Ομολογώ ότι συντετριμμένος και με ανάμικτα συναισθήματα υποδέχθηκα το άρτιο «ρεπορτάζ» του φίλου μου και συνεχιστή, μαζί με τον Δημήτρη Πούλιο και άλλους, της γνωστής εποποιίας της Εταιρείας Φίλων των Μνημείων της Παλαιομάνινας, ότι το πλουσιότατο λαογραφικό υλικό που αποκτήθηκε με χρήμα και ιδρώτα μεταφέρθηκε από τον χώρο που το φιλοξενούσε ( το παλιό τυροκομείο του αγροτικού συνεταιρισμού ), στο ιστορικό, παραδοσιακό κτίριο του πρώην Δημοτικού Σχολείου και μέχρι πριν από λίγα χρόνια Γυμνασίου της Παλαιομάνινας. Το ένα πικρό συναίσθημα που κρέμεται, όπως και το γλυκό, από τον ίδιο μίσχο, όπως έλεγε ο Σωκράτης, είναι αυτό που μού θύμισε, καθώς το έβλεπα ως νέο Λαογραφικό Μουσείο, το ιστορικό κτίριο, ηλικίας περίπου 120 ετών, το οποίο κατασκευάστηκε με δωρεά του Ανδρέα Συγγρού κατά την πρώτη δεκαετία του περασμένου αιώνα ως Δημοτικό Σχολείο της Παλαιομάνινας και στέγαζε ετησίως, κατά τα χρόνια της ακμής, 370 παιδιά της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης. Ύστερα θυμήθηκα ότι τις τελευταίες δεκαετίες στέγαζε το Γυμνάσιο της Παλαιομάνινας μέχρι το οριστικό κλείσιμο λόγω έλλειψης … μαθητών ως επακόλουθο της «ερημίας» που μαστίζει την ελληνική περιφέρεια.

Το δεύτερο συναίσθημα, ως γλυκό να κρέμεται από τον ίδιο μίσχο, είναι αυτό που μού προκάλεσε η μετεξέλιξη του ίδιου ιστορικού κτιρίου, ελλείψει μαθητών, τονίζω!) σε ένα … άρτιο, άριστο νέο Λαογραφικό Μουσείο, με απευκταίο τον εφιαλτικό συμβολισμό ότι έτσι θα μετατραπεί σε λίγο όλη η Ελλάς σε ένα απέραντο … μουσείο! Ποιος είναι ο εφιαλτικός συμβολισμός; Ότι, αντί τα κτίρια των Δημοτικών Σχολείων να στεγάζουν ολοένα και περισσότερους μαθητές, θα στεγάζουν, μέχρι την άλωση της Ελλάδος, Λαογραφικά και άλλα μουσεία, ως ανάμνηση ότι κάποτε υπήρχε Ελλάς!

Πάντως, σημειώνω ότι πριν από είκοσι δύο χρόνια, η Εταιρεία Φίλων των Μνημείων της Παλαιομάννας, η οποία ιδρύθηκε το 1997, οραματίστηκε και προώθησε, μεταξύ των άλλων δραστηριοτήτων, αρχαιολογικές ανασκαφές, άλλου περιεχομένου και ποιότητας πολιτιστικές εκδηλώσεις, δημιουργία λαογραφικού μουσείου για τη διάσωση της πολιτιστικής μας κληρονομιάς, έκδοση εντύπων και cd και άλλα, με σκοπό όλα αυτά να αποτελέσουν την πιο σημαντική πρώτη ύλη για ανάπτυξη, την αύξηση το οικογενειακού εισοδήματος, την παραμονή των νέων στο χωριό και την αύξηση, αντί μείωσης του πληθυσμού. Πράγματι, με ιδρώτα, χαμόγελα και πίκρα καμιά φορά και με προσωπική δαπάνη, με την ηθική κυρίως και υλική συμμετοχή των συγχωριανών μας, το όραμα αυτό έγινε πραγματικότητα Ακολούθησε ηολοκλήρωση του Αγροτεχνολογικού Μουσείου, ενός σπάνιου παρόμοιου στο Νομό μας, που περιλαμβάνει τον παλιό αλευρόμυλο , γνωστό «ως Μόρα α Λάπα» ( Μύλος του Λάπα), όπως θα αναφέρω αναλυτικότερα πιο κάτω.

Τώρα, τα είκοσι ολόκληρα αυτά χρόνια αγωνίας και σκληρής δουλειάς, με την πρωτοβουλία και την επίμονη προσπάθεια και συμπαράσταση της Κοινωφελούς Επιχείρησης του Δήμου Ξηρομέρου που διαμόρφωσε κατάλληλα τον χώρο του ιστορικού κτιρίου, απέδωσαν καρπούς. Το ιστορικό κτίριο έγινε ένα άρτιο, ένα άριστο, από όλες τις απόψεις Λαογραφικό Μουσείο, το οποίο όμως δεν θα γινόταν ποτέ, αν η Εταιρεία Φίλων των Μνημείων της Παλαιομανινας δεν παραχωρούσε το πλουσιότατο υλικό το οποίο έχει αποκτήσει με δικές της δαπάνες και την προσφορά συγχωριανών κα του Συλλόγου Παλαιομανιτών « Η Σαυρία» με την υπογραφή συγκεκριμένου Πρωτοκόλλου Παράδοσης και Παραλαβής και την αναγραφή της προσφοράς αυτής σε ειδική πινακίδα.

Κι αυτόν το «μίσχο» της χαράς να κρατά και το άλλο συναίσθημα του πόνου, ένιωσα καθώς από το «ρεπορτάζ» του πολύτιμου συνεργάτη μου από την αρχή της πρωτοβουλίας μου το 1997 Κώστα Κουτουβέλη πληροφορήθηκα ότι εκατοντάδες επισκέπτες παρευρέθηκαν κατά τα εγκαίνια νέου Λαογραφικού Μουσείου της Παλαιομάνινας που είναι ένα από τα τρία καλύτερα λαογραφικά μουσεία του νομού !! Η διαπίστωση αυτή επιβεβαιώνεται από το πλούσιο φωτογραφικό υλικό που μού έστειλαν ο Κώστας Κουτουβέλης και ο Δημήτρης Πούλιος.

Ορθώς επισημαίνει ο φίλος μου Κώστας Κουτουβέλης ότι «εμείς, ταπεινά, δείχνουμε με το δάκτυλο «τους δράστες» , τους συγχωριανούς μας» και ότι «χωρίς την υλική τους βοήθεια δεν θα υπήρχε τίποτα ....». Επίσης, συμφωνώ απολύτως με την επισήμανσή του ότι «με το ολοκληρωμένο αυτό έργο διασώθηκε πολύτιμο χρηστικό υλικό της εποχής, για να θυμίζει στους παλιούς και να γνωρίσει στις νέες γενιές το παρελθόν των προγόνων τους…». Και κατά εκπληκτική συγκυρία, τις ημέρες που μεταφερόταν όλο αυτό πλουσιότατο λαογραφικό υλικό στο νέο μουσείο, δηλαδή το υλικό σκληρής καθημερινότητας των προγόνων μας, από το προφίλ μου και τη φιλόξενη ομάδα «Παλαιομάνινα» παρουσίαζα ιστορίες, σκηνές και εικόνες από την καθημερινή ζωή τους!

Υπενθυμίζω ότι μέχρι τη μεταφορά του πλουσιότατου λαογραφικού υλικού της Εταιρείας Φίλων των Μνημείων της Παλαιομάνινας στο παραδοσιακό κτίριο Συγγρού, το 2008, ύστερα από συζητήσεις και διαπραγματεύσεις με την τότε διοίκηση του Αγροτικού Συνεταιρισμού της Παλαιομάνινας, ανελήφθη η πρωτοβουλία για τη διάσωση, ανάδειξη και αξιοποίηση του κτιρίου του «Τυροκομείου», με επενδύσεις εκ μέρους της Εταιρείας ποσού άνω των 40.000 ευρώ. Εκεί μεταφέρθηκε το λαογραφικό υλικό που είχε αποκτηθεί με δαπάνη και προσφορές συγχωριανών μας, το οποίο προσωρινά στεγαζόταν σε ενοικιαζόμενη ιδιωτική αίθουσα. Παράλληλα, η Εταιρεία Φίλων των Μνημείων της Παλαιομάνινας είχε προγραμματίσει και (υλοποίησε) πριν από είκοσι χρόνια πολλές δραστηριότητες και πρωτοβουλίες, όπως αρχαιολογικές ανασκαφές (το 2006 με δαπάνη 22.000 ευρώ!), πολιτιστικές δραστηριότητες, πολιτιστικές εκδηλώσεις, πλακοστρώσεις , καθαρισμούς αρχαιολογικών χώρων , ανάδειξη αρχαίων δρόμων, αναπαραστάσεις εθίμων, εκδόσεις βιβλίων και κυκλοφορία cd.

Και Αγροτοτεχνολογικό Μουσείο

Κορύφωση των πρωτοβουλιών αυτών αποτελεί η μετεξέλιξη του παλιού αλευρόμυλου , γνωστού «ως μόρα α Λάπα « σε Αγροτεχνολογικό Μουσείο. Έως το 2000 ήταν στα ερείπια ένας από τους παλαιότερους (λειτούργησε το 1920) αλευρόμυλους της χώρας, ο μύλος Λάπα («Μόρα α Λάπα»), και διασώθηκε. Με χορηγία της ΕΤΒΑ Α.Ε. και ιδιαίτερα του Τεχνολογικού Ιδρύματος της (τότε κρατικής τράπεζας) η Εταιρεία Φίλων των Μνημείων της Παλαιομάνινας αγόρασε από τον ιδιώτη, κάτοικο της Παλαιομάνινας, το μύλο μαζί με το ερειπωμένο κτίριο, το μηχανολογικό εξοπλισμό και τον περιβάλλοντα χώρο. Και στη συνέχεια προχώρησε στην ένταξη του έργου σε κοινοτικό πρόγραμμα προϋπολογισμού 33.000 ευρώ. Το Αγροτεχνολικό αυτό Μουσείο, που είναι σχεδόν μοναδικό στην Αιτωλοακαρνανία, αποτελεί περιουσιακό στοιχείο 100% της Εταιρείας Φίλων των Μνημείων της Παλαιομάνινας.

Τα σημαντικότερα εκθέματα στο Λαογραφικό Μουσείο Παλαιομάνινας

Τα σημαντικότερα εκθέματα του Πολιτιστικού – Λαογραφικού Κέντρου, που αποτελούν περιουσία της Εταιρείας Φίλων των Μνημείων της Παλαιομάνινας , είναι τα εξής:

Διακοσμητικός εξοπλισμός

3 Αλυσιδωτά λαϊκής τέχνης (περιουσιακό στοιχείο της Εταιρείας Φίλων των Μνημείων της Παλαιομάνινας με αγορά)

1 Χρυσοκέντητη ζώνη με πόρπη (περιουσιακό στοιχείο της Εταιρείας με αγορά)

1 Βραχιόλι λαϊκής τέχνης (της Εταιρείας με αγορά)

2 Σκουλαρίκια λαϊκής τέχνης (της Εταιρείας με αγορά )

1 Χαϊμαλί ανδρικό (της Εταιρείας με αγορά)

4 Λυχνάρια ξύλινα (της Εταιρείας)

1 Σετ γραφείου λαϊκής τέχνης (της Εταιρείας)

1 Μικρός μύλος (της Εταιρείας)

2 Παγούρια με διακόσμηση σμάλτινη (αρχείο Εταιρείας με αγορά )

1 Ζωστήρα (δωρεά «Σαυρία»)

Οικιακός εξοπλισμός:

2 Αργαλειοί και σύνεργα αργαλειού (δωρεά «Σαυρία» και Δ. Πούλιου)

Βαρελάκι (δωρεά «Σαυρία»)

1 Τσουκάλι (δωρεά Α. Σαμαλέκου)

1 Κουδούνι (δωρεά «Σαυρία»)

1 Καρδάρα (δωρεά «Σαυρία)

40 Παραδοσικά καζάνια (περιουσιακό της Εταιρείας με δαπάνη κατασκευής και προσφορές Επ. Πούλιου, Δ. Πούλιου)

Διάφορα είδη παραδοσιακού ρουχισμού (μπάντες, μπαντανίες, φλοκάτες, γίδινα σάσματα, σακιά κλπ από προσφορές συγχωριανών μας)

Παραδοσιακές ενδυμασίες

17 Φουστανέλες πλήρεις γνήσιες (από αγορά ή κατασκευή με δαπάνης της Εταιρείας και από προσφορά Συλλόγου «Σαυρία»)

14 Γυνακείες ενδυμασίες (σιγκούνες) γνήσιες από αγορά ή κατασκευή της Εταιρείας και προσφορά του Συλλόγου «Σαυρία»)

15 Μπουραζάνες γνήσιες ή από κατασκευή (περιουσιακό στοιχείο της Εταιρείας)

Διάφορα

1 Κουδούνι (δωρεά «Σαυρία»)

1 Παγίδα (τσάρκο) από δωρεά «Σαυρία»)

2 Όπλα (δωρεά Επ. Πούλιου και Α. Σαμαλέκου)

Πλούσια Φωτογραφική Έκθεση

Βλάχικος Γάμος της Παλαιομάνινας

Αρχαιολογικοί Χώροι

Αξιοθέατα

Αναπαραστάσεις βλάχικων εθίμων

Πρόσωπα

Ενδυμασίες

Τα εκθέματα του Αγροτικού Τεχνολογικού Μουσείου

Τα σημαντικότερα εκθέματα του Αγροτικού Τεχνολογικού Μουσείου, τα οποία αφορούν τον κύκλο «Σιτάρι – Αλεύρι – Ψωμί», είναι τα εξής:

Ολόκληρος ο μηχανολογικός εξοπλισμός του παλιού αλευρόμυλου (Εταιρεία)

1 Σιροκαθαριστήρας (δωρεά Φώτη Δημονίτσα)

1 Αλέτρι μονό (δωρεά Κυριακής Κέκου)

1 Αλέτρι διπλό (δωρεά Κυριακής Κέκου)

2 Σίτες (δωρεά Κυριακής Κέκου)

4 Ταψιά (δωρεά Κυριακής Κέκου)

1 Σινί (δωρεά Κυριακής Κέκου)

1 Πλαστήρας φύλλων πίτας (δωρεά Κυριακής Κέκου)

1 Σκάφη ξύλινη

1 φτυάρι ξύλινο φούρνου

Λαιμαργιές (δωρεά «Σαυρία» και Λ. Στεργίου)

1 Αλέτρι ξύλινο (δωρεά Λ. Στεργίου)

1 Σβάρνα (δωρεά Δ. Αναστασίου)

1 Δρεπάνι (δωρεά «Σαυρία»)

2 Τσουγκράνες (δωρεά «Σαυρία»)

1 Σαμάρι

Φωτογραφική Έκθεση

Κουφός Βασίλης

ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ

Η ηλεκτρονική έκδοση της εφημερίδας ΑΙΧΜΗ, πρώτης σε κυκλοφορία και αναγνωσιμότητα στο νομό Αιτωλοακαρνανίας. Ειδήσεις, σχόλια, ρεπορτάζ, κοινωνικά, αθλητικά, μικρές αγγελίες

Η Αιτωλοακαρνανία