Αγγελίες    Επικοινωνία

Για τον Θωμά Γκόρπα

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn

Ημερομηνία πρώτης δημοσίευσης: 12/07/2018

 

Της Ακακίας Κορδόση*

 

Τον βλέπω σ’ αυτή την φωτογραφία του να χαµογελάει ευγενικά και µε την αµηχανία της νειότης, κοντά στο Τέρµα της Τουρλίδας - όπως το λέµε εµείς -, στο δρόµο που φέρνει προς το Μεσολόγγι -που διακρίνεται στο βάθος αµυδρά - και µου φαίνεται πως βλέπω το ίδιο το Μεσολόγγι. Μοναχικό, αµήχανο, ευγενικό και ανυπεράσπιστο.

Μια φωτογραφία που πραγµατικά «µιλάει» και που θα µπορούσε να αναπτυχθεί σε τόµους βιβλίων.

Ο ποιητής Θωµάς Γκόρπας απ’ το Μεσολόγγι ή ο ποιητής Θωµάς Γκόρπας και το Μεσολόγγι - που σηµαίνει ίσως το ίδιο πράγµα.

Το όνοµα Θωµάς Γκόρπας ηχεί πάντα γλυκά στην καρδιά και στη µνήµη µου.

Με παραπέµπει στα ονόµατα της Εξόδου, µε παραπέµπει στους «ελεύθερους αλιείς» των παιδικών µου χρόνων, µε παραπέµπει σε πρόσωπα που αγαπούσε η µητέρα µου - και γι’ αυτό ιερά για µένα -, µε παραπέµπει στο Μεσολόγγι της δεκαετίας ’50-’60. Σ’ ένα Μεσολόγγι που ανήκει αποκλειστικά στη µνήµη µας, σ’ ένα Μεσολόγγι που, χωρίς να το συνειδητοποιούµε -και τι να συνειδητοποιήσει ένα παιδί;-, το χάναµε, όπου τα σάλτσινα ετοιµάζονταν να εξαφανιστούν, η λιµνοθάλασσα να γίνει στεριά, οι ψαράδες να µεταναστεύσουν, ο Χρήστος Ευαγγελάτος να οδεύσει προς την τελευταία τετραετία του, κι όπου ο πολιτισµός έδινε τις τελευταίες αναλαµπές του - µεταξύ αληθινού και κακέκτυπου - µε το θεατρικό «Τραγούδια στη λιµνοθάλασσα» και την κινηµατογραφική «Λίµνη των πόθων».

Με παραπέµπει σε µια γειτονιά - πραγµατική «γειτονιά των αγγέλων» - που διέσχιζα κάθε πρωί για να πάω στο Γυµνάσιο, όταν αυτός είχε πια αποφοιτήσει κι είχε φύγει για την Αθήνα, είχαν µείνει όµως οι δικοί του, που ερχόταν, νοµίζω, κάθε τόσο και τους έβλεπε.

Τον «βλέπω» τώρα κι εγώ, σε κάτι στιγµιαίες αναµνήσεις µου, -στιγµιαίες, γιατί, µέσα στην παιδική ξεγνοιασιά µου, δεν πρέπει να τον κοίταζα, µόνο τον έβλεπα- µ’ ένα λευκό πουκάµισο, στον κεντρικό µας δρόµο, «τον δρόµο σπαραγµό» (για να µεταχειριστώ τον συνταρακτικό στίχο του), να µιλάει µε φίλους του, κάνοντας πλατειές - νεανικές - χειρονοµίες ενθουσιασµού ή αγανάκτησης.

Τότε που το Μεσολόγγι είχε ακόµα «θάλασσα και Μεσολογγίτες».

Με παραπέµπει στην Παλαµαϊκή, «την κοινή πατρίδα όλων µας» - όπως λέει ο Πούσκιν για το Τσαρσκουάγε Σελό -, όπου φοιτήσαµε και οι δύο, µε λίγα χρόνια διαφορά, και δεχτήκαµε τις ίδιες σχεδόν επιρροές. Στην Παλαµαϊκή, όπου ήταν όλα «τακτοποιηµένα» σύµφωνα µε τα πρότυπα εκείνου του καιρού, «πατρίς, θρησκεία, οικογένεια», τ’ αγόρια απ’ τη µεριά της αυλής τα κορίτσια απ’ την άλλη (πρότυπα όχι αποκλειστικά άσχηµα, µια και τα απαιτούσε η εποχή, αλλά και ούτε αποκλειστικά καλά, αφού είχε αρχίσει ήδη µια άλλη) κι όπου διδασκόταν αποκλειστικά ο Παλαµάς, κι ήταν a priori αποκλεισµένοι ή αγνοούνταν ο Καβάφης, ο «άλλος» Σολωµός, ο Μαλακάσης, ο Καριωτάκης κι όλοι οι άλλοι. Όµως, όπως φάνηκε αργότερα – κυρίως στην περίπτωση του Θωµά Γκόρπα-, τα βράδια και τ’ απογεύµατα που ήταν δικά µας, «παρθένα», θέλω να πω αµίαντα από «µαζική ενηµέρωση», επέτρεπαν σε πολλά ανοιχτά µυαλά να διαβάσουν, να καλλιεργηθούν να κάνουν ένα βήµα µπροστά «να φύγουν». Έτσι, ο Θωµάς αν και τελείωσε την Παλαµαϊκή Σχολή όπου ήταν ακόµη έντονος ο απόηχος του εορτασµού των δέκα χρόνων απ’ το θάνατο του ποιητή, µε οµιλίες και διδασκαλία των ποιηµάτων του στις ώρες των Νέων Ελληνικών, δεν ακολούθησε -και πολύ σωστά - την ομότιτλη ποιητική «σχολή», γιατί είχε περάσει πια η «ηρωϊκή» εποχή του βερμπαλισμού και της μεγαλοστομίας.

Με παραπέμπει στον αγαπημένο - κοινό - φίλο μας Νίκο Ρήγα, που, ολ’ αυτά τα χρόνια, μιλούσε με πάθος για τον «Γκορπισμό».

Με παραπέμπει σ’ όσα ζήσαμε κι οι δύο και καταλαβαίνουμε, χωρίς παράσιτα ανάμεσά μας και μας επιτρέπουν να μιλάμε ο ένας για τον άλλο, όπως ένας «Αλεξανδρινός μιλάει γι’ Αλεξανδρινό» που λέει κι ο Καβάφης. Με παραπέμπει τέλος - και κυρίως - σε κάποιους στίχους του, που «μαχαιρώνουν» στην κυριολεξία την καρδιά και που έχουν μια Σολωμική θα ’λεγα επιγραμματικότητα στίχους σαν τους παρακάτω:

«Αγάπη μου,

η λύπη μου έγινε ένα σύννεφο που πρέπει

ν’ απιθωθεί στα μάτια σου και να βρέξει.

Δεν έχω άλλον ουρανό πλην απ’ τα μάτια σου».

Η ακόμα:

«Θα καταργήσω τον ουρανό

θα καταργήσω τη γη

και θ’ αφήσω μόνο ένα ουζερί

για ένα πιοτό για ένα τραγούδι για ένα χορό

κι εσύ να περνάς απ’ έξω»

Θέλησα να γράψω όσα μου έφερε στο μυαλό αυτή η τόσο «εύγλωττη» φωτογραφία του Θωμά Γκόρπα στο περιοδικό «Παρουσία».

Μιλάω - ή γράφω - πάντα γι’ αυτούς που αγαπώ.

Ας με συγχωρήσουν οι υπόλοιποι. (Είναι άλλωστε τόσοι λίγοι).

*Από την πνευματική παρακαταθήκη της Ακακίας Κορδόση

Μπορείτε να προμηθευτείτε την εφημερίδα στα περίπτερα του νομού

ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ

Η ηλεκτρονική έκδοση της εφημερίδας ΑΙΧΜΗ, πρώτης σε κυκλοφορία και αναγνωσιμότητα στο νομό Αιτωλοακαρνανίας. Ειδήσεις, σχόλια, ρεπορτάζ, κοινωνικά, αθλητικά, μικρές αγγελίες

Η Αιτωλοακαρνανία